Shadow

Ulica 22 Stycznia zostaje w Trzemesznie

Wojewoda Wielkopolski uznał argumenty trzemeszeńskiego samorządu i pozostawił niemal niezmienioną nazwę ulicy 22 Stycznia nakazując dodać do tej nazwy rok 1863 – czyli rok wybuchu powstania styczniowego. Nowa nazwa ulicy 22 Stycznia 1863 r. nadana przez wojewodę obowiązuje od 11 stycznia 2018 roku.
Zgodnie z ustawą o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, budowli, ulic itp., samorządy miały czas na zmiany w tym zakresie do 2 września 2017 roku, po tej dacie kompetencje do dokonywania stosownych zmian przejęli wojewodowie. W Trzemesznie samorząd z własnej inicjatywy zmienił nazwę ul. XX-lecia PRL na ul. Parkową. Jednak nazwa 22 Stycznia według trzemeszeńskiego samorządu nawiązywała do wybuchu powstania styczniowego, nie zaś do wkroczenia wojsk armii radzieckiej w 1945 roku i jako taka nie powinna ulec zmianie. Rada Miejska na wniosek burmistrza podjęła 25 października uchwałę o nadaniu tej samej nazwy spornej ulicy – 22 Stycznia, z nowym uzasadnieniem, w którym wskazano, że data ta upamiętnia datę wybuchu powstania styczniowego 22 Stycznia 1863 roku. Zabieg ten w jakimś stopniu spełnił swoją rolę. Wojewoda w tej sprawie zasięgnął opinii Instytutu Pamięci Narodowej. Ten w piśmie z 3 listopada 2017 roku poinformował, że w ocenie IPN nazwa ulicy 22 Stycznia w Trzemesznie jako odnosząca się do konkretnych wydarzeń z roku 1945 jest niezgodna z ustawą o zakazie propagowania komunizmu. IPN dołączył do swej opinii notę historyczną, z której wynika, że 22 stycznia 1945 roku nastąpiło wkroczenie jednostek Armii Czerwonej do Trzemeszna: „Zgodnie z propagandową praktyką władz komunistycznych wydarzenie to celebrowane było niezgodnie z faktami historycznymi jako dzień wyzwolenia oraz powód do wyrażania wdzięczności społeczeństwa wobec Armii Czerwonej. Tymczasem wbrew nadziejom Polaków oczekujących odbudowy wolnego kraju po likwidacji okupacji niemieckiej Armia Czerwona w latach 1944-1945 stała się narzędziem ponownej aneksji niemal połowy terytorium RP do ZSRR, zniewolenia całej reszty kraju oraz budowy w nim systemu komunistycznego w pełni zależnego od władz w Moskwie. Zajęcie ziem polskich przez Armię Czerwoną zapoczątkowało zarazem nowy okres martyrologii narodu polskiego. Stacjonowanie Armii Czerwonej/Sowieckiej w Polsce po roku 1944 uniemożliwiło odbudowę niepodległej Rzeczypospolitej Polskiej i było podstawowym czynnikiem, który zapewnił funkcjonowanie państwa komunistycznego na ziemiach polskich objętych dominacją ZSRR. Waga tych faktów sprawia, że przedmiotowa nazwa, honorująca moment wkroczenia Armii Czerwonej do wymienionej miejscowości, spełnia rolę daty symbolizującej komunizm.” Wojewoda tym samym postanowił zmienić nazwę ulicy, jednak zrobił to zgodnie z pismem burmistrza Trzemeszna z 27 października 2017 roku, w którym burmistrz zaproponował, aby w razie zaistnienia konieczności zmiany, wojewoda wziął pod uwagę nazwę 22 Stycznia 1863 roku bądź nazwę „Powstania Styczniowego”. Wojewoda postanowił nadać ostatecznie nazwę przedmiotowej ulicy 22 Stycznia 1863 roku. Wojewoda w swym zarządzeniu niemal w całości zacytował uzasadnienie „nowej” nazwyz trzemeszeńskiej uchwały: „22 Stycznia 1863 roku wybuchło powstanie styczniowe w Królestwie Polskim. Było ono największym polskim zrywem narodowo-wyzwoleńczym. Trzemeszno, mające piękną tradycję niepodległościową kolejny raz pokazało charakter i ducha wolnościowego drzemiącego w społeczeństwie. Wsparło powstanie i aktywnie wzięło w nim udział. Wymarsz gimnazjalistów trzemeszeńskich do powstania styczniowego nazywane dumnie „Wyprawą Trzemeszeńską”, to jedna z piękniejszych i najbardziej chwalebnych dat w dziejach Trzemeszna – miasta nazwanego później także z tej racji przez władze pruskie „Niespokojnym miastem powstańców”. Do powstania wyruszyło ponad 60 gimnazjalistów, którzy pod dowództwem pułkownika Antoniego Garczyńskiego uczestniczyli w bitwach i potyczkach pod Dobrosołowem, Mieczownicą, Brdowem, Nową Wsią, Olszową, Ślesinem i Ignacewem, ponosząc wielką ofiarę krwi. W odwecie za udział w postaniu władze pruskie 6 marca 1863 roku zamknęły gimnazjum w Trzemesznie. Jednym z dyktatorów powstania styczniowego był Marian Langiewicz, uczeń trzemeszeńskiej szkoły.” Co ciekawe, jego pracę maturalną można oglądać w Izbie Tradycji szkoły do dzisiaj. Zmiana nazwy ulicy nie powinna stanowić kłopotu dla jej mieszkańców, gdyż nie muszą wymieniać swoich dokumentów zawierających adres. Zgodnie z ustawą zachowują one swoją ważność na okres na jaki zostały wydane. RENATA PAŁUCKA